Jigolo Dava Açabilir Mi? Hukuki Bir İnceleme
Bu yazıda, “jigolo” terimini meslekî olarak benimsemiş kişi veya kişilerin Türkiye’de dava açma imkânlarını, hukuki zemini, tarihsel bağlamı ve güncel akademik tartışmalarıyla birlikte değerlendiriyoruz. Konuya yasal bakış açısıyla yaklaşırken, okurun anlaşılır biçimde yönlendirilmesini hedefliyoruz.
Tarihsel ve Yasal Arka Plan
Türkiye’de fuhuş ve cinsel hizmet sunumu konusundaki düzenlemeler oldukça özel bir konumda yer alır. Teknik olarak cinsel hizmet sunumu (fuhuş) doğrudan suç sayılmasa da sadece belli koşullarda “resmî genelevlerde” kadınlar için düzenlenmiş biçimde mümkündür. ([nswp.org][1]) Örneğin, erkeklerin resmi biçimde “jigolo” hizmeti sunması veya cinsiyet farkı gözeten düzenlemeler açısından sistematik eşitsizlikler vardır. ([nswp.org][1]) Ayrıca, yasa dışı fuhuş, aracılık ya da üçüncü kişi tarafından kâr elde edilmesi hâlleri cezai müeyyidelere tabidir. ([legalitylens.com][2])
Bu bağlamda, bir “jigolo”nun resmi olarak çalışması, hizmet sunumu ve ücret alması halinde yasal zeminde tam olarak tanınmış bir meslek olarak kabul edildiği söylenemez. Bu durum, dava açma imkanlarını da sınırlar.
Dava Açma İmkânları: Ne Mümkün, Ne Zor?
Türk hukuk sisteminde bir kişinin dava açabilmesi için öncelikle “hukuka uygun bir alacak ya da hakkın ihlali” söz konusu olmalıdır. Bir “jigolo” hizmet sunmuş ve ücret almışsa, teorik olarak bu sözleşmeye dayalı bir alacak iddiası ile “ücretin ödenmemesi” gibi bir davayı gündeme getirebilir. Ancak pratikte bazı önemli engeller vardır:
– Hizmetin yasal zemini belirsiz olduğundan, mahkemeler hizmet ilişkisinin niteliğini “hukuka aykırı” olarak değerlendirebilir.
– Resmî kayıt dışı bir ilişki söz konusuysa, istem üzerine mahkeme bu hizmetin içeriğini delil olarak kabul etmekten kaçınabilir.
– Ayrıca, yabancı uyruklu bazı kişilerin Türkiye’de dava açabilmesi için teminat yatırma gibi prosedürler öngörülmüş olabilir. ([Alkan Hukuk][3])
– Hizmetin “fuhuş” olarak nitelenmesi halinde, aracılık, teşvik ya da üçüncü kişilerin devrede olması gibi durumlar suç niteliği taşıyabilir ve bu tür durumlarda “alacak davası” yerine cezai süreçler gündeme gelebilir.
Bu nedenlerle, bir jigolo’nun dava açma hakkı teknik olarak mümkündür; ancak pratikte belirgin hukuki ve toplumsal engeller bulunmaktadır.
Akademik Tartışmalar ve Hak İhlalleri Perspektifi
Akademik çalışmalar, Türkiye’de cinsel hizmet sunanların haklarına erişim konusunda önemli sorunlar bulunduğunu göstermektedir. Örneğin, örgütler “sex‑worker” kavramı üzerinden bu kişilerin işçi olarak tanınmadığını, haklarının sınırlı olduğunu ileri sürmektedir. ([kaosgl.org][4]) Bu bakımdan bir jigolo, işçi ya da hizmet sağlayıcı olarak tanınmadığından, alacak, tazminat ya da işçilik ilişkisine dayalı dava hakları konusunda dezavantajlıdır.
Hak savunucuları, hizmet sunanların sokak baskısı, polis müdahalesi, sağlık hizmetlerine erişim eksikliği gibi durumlarla karşılaştığını raporlamaktadır. ([Bianet][5]) Bu tablo, davaların açılmasını da zorlaştırmaktadır: delil toplama, mahkemeye başvurma, karşı tarafı belirleme gibi aşamalar bu alanda çalışanlar için daha karmaşık hale gelmektedir.
Sonuç ve Okura Sorular
Özetle, bir jigolo Türkiye’de dava açabilir; ancak bu dava açma hakkı, hizmetin resmî düzenleme çerçevesi dışında olması, toplumsal stigma ve hukuki belirsizlikler nedeniyle sınırlıdır. Hizmetin tanımı, sözleşmenin niteliği ve tarafların konumu gibi hususlar davanın akıbetini etkiler.
Okur olarak şu sorular üzerine düşünmenizi öneririm:
– Hizmetin yasal olarak tanınması ile bireyin dava hakkı arasındaki ilişki nasıl şekillenmelidir?
– Hukukun “yasal düzenleme ile tanıdığı hizmetler” ve “yasal belirsizlik içindeki hizmetler” ayrımında bireyin hakları nasıl korunabilir?
– Toplumsal stigma ve hukuki eşitsizlikler, dava açma hakkı önünde nasıl engeller yaratıyor olabilir?
Bu sorular karşısında siz ne düşünüyorsunuz?
[1]: “Turkey – Global Network of Sex Work Projects”
[2]: “Is Prostitution Legal in Turkey? – Legality Lens”
[3]: “Can I sue someone in Turkey? | 2025 Lawyer Ahmet ALKAN Antalya”
[4]: “Examples of Sex Work Legislation in Turkey and the Understanding of Sex …”
[5]: “Report sheds light on abuse faced by sex workers in Turkey”